Эльвира Хисмәтова күп балалы гаиләләргә участокны ничек түләүсез рәсмиләштерергә кирәклеге турында сөйли

Превью авторы Людмила Никифорова
Татарстанда, җир кишәрлекләрен түләүсез бирүне дә кертеп, күп балалы гаиләләр өчен махсус ярдәм чаралары каралган.

Лаеш районының Милек һәм җир мөнәсәбәтләре палатасы рәисе Эльвира Хисмәтова интервьюда исәпкә кую тәртибе, алучылар категорияләре һәм кирәкле документлар турында җентекләп сөйләде.
Бу гаиләләргә хаталардан, аңлашылмаучанлыклардан качарга һәм процессны тизләтергә ярдәм итәчәк.
— Эльвира Винеровна, өч һәм аннан күбрәк балалы гаиләне бушлай җир участогы алу өчен исәпкә кую тәртибе турында сөйләгез әле.
— Татарстанда күп балалы гаиләләр шәхси торак төзелеше, шәхси ярдәмче хуҗалык алып бару, бакчачылык һәм яшелчәчелек өчен бер мәртәбә бушлай җир кишәрлеге ала ала. Бу хокук өч һәм аннан да күбрәк баласы булган, Татарстанда даими яшәүче һәм социаль наем шартнамәсе буенча торак урынга мохтаҗ буларак исәптә торучы гражданнарга кагыла.
 – «Күпбалалы гаилә» төшенчәсенә нәрсә керә?
— Күпбалалы гаилә дигәндә никахта торучы яисә бергә яшәүче ата-аналар (уллыкка алучылар, опекуннар яисә попечительләр) йә 18 яшькә кадәрге өч һәм аннан күбрәк баласы булган бер ата-ана аңлашыла.
Гаилә составына үги уллары, үги кызлары, уллыкка алынган һәм тәрбиягә алынган балалар керә.
Әгәр ата-ана никахта тормаса, уртак өч баласы булса, икесе дә кертелергә мөмкин.
 – Түләүсез җир кишәрлеге алырга теләгән күп балалы гаиләләр өчен нинди дә булса чикләүләр бармы?
 – Шунысын да билгеләп үтәргә кирәк, чит ил гражданнары, гражданлыгы булмаган затлар яки бу хокукны гамәлгә ашырган кешеләр категориягә туры килми.
Кабатлап әйтәм, җир кишәрлеге алу өчен тагын бер мөһим шарт бар: күп балалы гаилә торак шартларын яхшыртуга мохтаҗ дип танылырга тиеш. Еш кына ата-аналар гариза бирә, әмма гаиләләр мохтаҗ дип танылмый — бу очракта гаризаны кире кагалар. Шуңа күрә җир кишәрлеге бирү турында гариза бирер алдыннан торак шартларын яхшыртуга мохтаҗлыкны раслый торган документ алачаксыз. Аннан башка гариза бирергә ярамый.
Гариза бирү өчен нинди документлар әзерләргә кирәк? Гаилә составына караган үзенчәлекләр бармы?
— Гариза бирү өчен стандарт документлар җыелмасы кирәк булачак. Бу мөрәҗәгать итүченең паспорты һәм, булган очракта, икенче ата-ананың паспорты (әгәр ата-ана никахта торса яисә бергә яшәсә). Шулай ук барлык гаилә әгъзаларының СНИЛСы, балаларның туу турында таныклыклары һәм 14 яшьтән өлкәнрәкләрнең паспортлары кирәк.
Әгәр балалар уллыкка алынган булса, уллыкка алу турында суд карары таләп ителәчәк (уллыкка алучылар туу турында таныклыкта күрсәтелгән очраклардан тыш).
Опекуннар яки попечительләр өчен опека һәм попечительлек органы акты, шулай ук опека яки попечительлек турында килешү кирәк, әгәр ул төзелгән булса.
Әгәр ата-ана өйләнешкән булса, никах турында таныклыкны һәм социаль наем буенча торакка мохтаҗ буларак исәпкә алуны раслый торган документны онытмагыз. Әгәр дә паспортта гариза бирер алдыннан Татарстанда биш ел дәвамында даими яшәве турында тамга булмаса, бу фактны ачыклау турында суд карары кирәк булачак.
  – Гариза белән кая мөрәҗәгать итәргә? Документларны онлайн тапшыруның уңайлы ысуллары бармы?
— Гаризаны онлайн рәвештә ТР Дәүләт хезмәтләре аша яисә федераль дәүләт хезмәтләре порталында бирергә мөмкин. Бу процессны шактый гадиләштерә, чиратлардан качарга мөмкинлек бирә.
Шулай ук документлар Лаештагы күпфункцияле үзәктә кабул ителә. Кире кайтарылмас өчен документлар исемлеген сайтта алдан тикшерергә киңәш итәм.
— Процесс шома узсын өчен күп балалы гаиләләргә нәрсәгә игътибар итәргә?
— Иң мөһиме — барлык документларны һәм аларның критерийларга туры килүен җентекләп тикшерү. Әгәр гаилә бу нигездә җир кишәрлеге инде алган булса, хокук яңадан торгызылмый.
Шулай ук республикада даими яшәүне раслау мөһим. Әгәр кыенлыклар килеп чыга икән, җирле органнарга яки безнең палатага мөрәҗәгать итегез — без һәрвакыт консультация бирергә һәм нечкәлекләрне ачыкларга ярдәм итәргә әзер.
Татарстанда күп балалы гаиләләр өчен җир кишәрлеге алу процедурасы бик җентекләп регламентланган, әмма дөрес әзерләнгәндә генә мөмкин. Бу гаиләләр өчен үзләренең торак шартларын яхшырту һәм балаларының киләчәген тәэмин итү өчен менә дигән мөмкинлек.
Әгәр сез күп балалы гаилә булсагыз һәм җир кишәрлеге алу шартларына туры килсәгез, кичектереп тормагыз — документлар җыегыз һәм гариза бирегез.