Лаеш районының Кече Елга авылы үзешчән халык театры тарихка керерлек зур уңышка иреште. «Тылсым» коллективы «Россия мәдәният фонды» ның федераль грантын отып, сәхнәдә татар классик сүзе белән рус авангарды синтезын чагылдырган өр-яңа «Иман» спектаклен тәкъдим итте. Зал тулы халык алдында узган премьераның тирән атмосферасы һәм сәхнә арты серләре — махсус репортажда.
Юеш карлы ноябрь киче: Кече Елгага ашыгу
Ноябрьнең карлы-буранлы 4 нче кичендә без Лаеш районының Кече Елга авылына юл тоттык. Машина тәрәзәләренә юеш кар бәрелә, күңелдә бер сорау: «Өлгерербезме?» Шоферыбыз Габдулла тыныч кына елмайды:
— Борчылмагыз, кызлар, спектакль башланганчы барып җитәрбез.
Ул сүзендә торды. Мәдәният йортының якты тәрәзәләре буранлы кичтә безне җылы каршы алды. Эчтә премьера алды мәшәкатьләре кайный: артистлар грим сала, режиссёр Рауя Вәлиуллина декорацияләрне тикшерә, мәдәният йорты директоры Рәвилә Кадыйрова кунакларны каршы ала. Бу гади тамаша түгел, ә федераль грант ярдәмендә сәхнәләштерелгән «Иман» спектакленең премьерасы иде.

Рәвилә Кадыйрова: «Гаилә сабырлыгы — театрыбызның терәге»
Мәдәният йорты директоры Рәвилә Кадыйрова башта сөйләшергә вакыты юклыгын әйтте. Әмма артистларның тырышлыгы турында сүз чыккач, йөзе яктырып китте.
— «Иман» спектакленең уңышы — артистларның гына түгел, аларның якыннарының да хезмәте. Айлар буе барган репетицияләр өчен артистлар гаилә белән үткәрәсе кичләрен театрга багышлады. Гаиләләренә сабырлыклары һәм ярдәмнәре өчен чын күңелдән рәхмәт әйтәм. Аларның терәге булмаса, бу проектны тормышка ашыру мөмкин булмас иде, — диде ул.

Рауя Вәлиуллина: «Татар рухы һәм рус авангардының очрашуы»
Режиссёр Рауя Вәлиуллина спектакльнең труппа өчен җитди сынау булуын билгеләп үтте. Ләбиб Лерон әсәрен Казимир Малевичның геометрик архитектоннары һәм Варвара Степанова иҗатыннан илһам алган костюмнар белән берләштерү артистлардан зур тырышлык таләп иткән.

— «Тылсым» театры артистлары — һәвәскәрләр. Көндез алар укытучы, инженер, бухгалтер булып эшли, ә ял вакытларын театрга багышлый. Катлаулы костюмнар аша геройның халәтен хәрәкәт, караш һәм импровизация белән җиткерергә өйрәнделәр. Геометрик формалар аша тере татар рухын күрсәтә алуларына сокланам, — диде режиссёр.

Сергей Борисов: «Сәхнәдәге фигуралар — аерым бер галәм»
Спектакльнең сценографы, архитектор һәм КГАСУ доценты Сергей Борисов сәхнә өчен Казимир Малевич иҗатыннан илһам алган 40 монументаль геометрик фигура иҗат иткән. Алар тамашаны бизәп кенә калмый, геройларның эчке халәтен ачучы үзенчәлекле сәхнә киңлеген дә тудыра.
— Авыл театры сәхнәсендә татар драматургиясен рус авангарды белән берләштерү — кыю адым. Бу геометрик конструкцияләр — гади декорация генә түгел, геройларның эчке дөньясын чагылдырган аерым бер галәм, — диде Сергей Борисов.

Спектакль костюмнарының авторы — дизайнер һәм модельер Катя Борисова. Ул Варвара Степанованың «прозодежда» концепциясенә нигезләнеп, татар милли сәнгатен заманча телдә чагылдырган катлаулы трансформер-костюмнар уйлап тапкан һәм үзе теккән. Сценография һәм костюмнар бергә сәхнәдә үзенчәлекле визуаль дөнья тудырып, спектакльнең төп идеясен тагын да тирәнрәк ачарга ярдәм итә.

Пәрдә ачылганчы
Пәрдә ачылырга минутлар калганда, артистлар геройларының хәрәкәтләрен кабатлый, костюмнарын төзәтә иде. Аларның күбесе көндәлек тормышта башка һөнәр ияләре булса да, сәхнәгә чыгар мизгелдә бөтенләй икенче дөньяга кергән.
— Бу костюмнар бездән яңа хәрәкәт, яңа пластика таләп итә. Иң мөһиме — заманча формалар артында татар рухын һәм иман җылысын саклау, — диделәр артистлар.
Арслан ролен башкаручы да дулкынлануын яшермәде:
— Без тамашачыга үз җаныбызны ачабыз. Йөрәк җылыбызны тоярлармы дип борчылабыз. Без — бердәм команда!

Алкышлар астында
Зал шыгрым тулы иде. Өченче кыңгырау чыңлагач, утлар сүнде, тынлык урнашты. Пәрдә ачылуга, тамашачыларны аклы-каралы геометрик конструкцияләр һәм үзенчәлекле костюмнардан торган заманча сәхнә дөньясы каршы алды.
Спектакль ахырында зал көчле алкышларга күмелде. Тамашачылар аягүрә басты. Бу — Кече Елга халык театрының, артистларның, режиссёрның һәм аларга терәк булган гаиләләрнең уртак җиңүе иде.
Юеш кар явып торган ноябрь кичендә Кече Елга сәхнәсенең якты утлары һәр тамашачының күңел түрендәге иман җылылыгын тирәнрәк аңларга, үз тамырларына яңадан күз салырга этәргеч бирде.
Нет комментариев